Nie wszystko, czego uczymy się w szkole, okazuje się prawdą. W poprzednim artykule rozprawialiśmy się mitami o strefach smakowych na języku, czerwonej płachcie na byka i zmianie ubarwienia u kameleonów. Zobaczcie, co przygotowaliśmy tym razem!
Jedzenie marchewek poprawia wzrok
Źródła tej plotki sięgają czasów II wojny światowej. Brytyjskie wojsko pracowało nad radarem, który miał bardzo skutecznie namierzać niemieckie samoloty. Żeby ukryć nową technologię, zastosowano „zasłonę dymną” i próbowano przekonać przeciwnika, że to dieta bogata w marchew pozwala aliantom na lepsze widzenie po zmroku. Dla potwierdzenia pogłoski przekonano nawet samych pilotów i dowództwo. Wkrótce mit o marchewkach, które poprawiają wzrok, trafił pod strzechy i stał się mądrością ludową. Nawet dzisiejsi uczniowie, po kilkudziesięciu latach od wojny, mogą usłyszeć takie stwierdzenie podczas obiadu w szkolnej stołówce.
Marchewka zawiera duże ilości beta-karotenu, który nasz organizm wykorzystuje do produkcji witaminy A. Dopiero znaczny niedobór tej witaminy powoduje tzw. kurzą ślepotę, czyli trudności z widzeniem po zmroku. Zwiększone spożycie marchewki nie poprawia jednak wzroku, ani nie pozwala na lepsze widzenie w ciemności. Witamina A jest niezbędna w zdrowej i dobrze skomponowanej diecie, a jej źródłami (poza marchewką) są także groszek, kapusta, sałata, pomidory i morele.
Diament jest najtwardszą substancją
O tym, że diament jest najtwardszą występującą w przyrodzie substancją, uczyli się w szkole wasi rodzice i starsze rodzeństwo. Dzisiaj już wiadomo, że co najmniej jedna występująca na ziemi substancja jest twardsza. To odmiana azotku boru (WBT), która powstaje podczas erupcji wulkanów. Jego struktura przypomina diament. Jest to bardzo rzadko spotykany związek chemiczny i wcześniej nie przeprowadzano na nim badań za pomocą twardościomierza. Przy wykorzystaniu symulacji komputerowej dowiedziono, że WBT jest o 18 procent wytrzymalszy od diamentu!
Psy widzą na czarno-biało
Nie możemy mieć pewności co do tego, jak ostatecznie mózg psa odbiera barwy. Naukowcy stawiają hipotezy na podstawie porównania psiej i ludzkiej siatkówki oka. Badania potwierdzają, że siatkówka psa zawiera dwa rodzaje czopków (czyli komórek, które odpowiadają za widzenie kolorów), które pozwalają psom odróżniać dwie barwy – niebieską i żółtą. Na tej podstawie można stwierdzić, że prawdopodobnie z tych kolorów oraz ich różnego natężenia, składa się świat naszych pupili. Poza postrzeganiem barw, psy widzą gorzej od człowieka – ich widzenie jest mniej ostre, a kontrasty mniejsze. Zobaczcie jak wygląda widok z oczu psa, wygenerowany na stronie Dog VISION.
Nietoperze są ślepe
W szkole uczyliśmy się o tym, że nietoperze są ślepe, a poruszają się w przestrzeni w oparciu o echolokację - tylko część z tego stwierdzenia nie jest prawdą. Echolokacją nazywamy zdolność do orientacji w terenie przy użyciu ultradźwięków i analizie powracającego echa. Nietoperze w odpowiednich warunkach świetlnych potrafią całkiem nieźle posługiwać się też wzrokiem! Co więcej, wiele tropikalnych gatunków nietoperzy prawie w ogóle nie używa echolokacji i posługuje się pozostałymi zmysłami (głównie wzrokiem).
Zapoznaj się z poprzednimi artykułami z tej serii:
Wiedza szkolna, która nie jest już aktualna cz. 3
Wiedza szkolna, która nie jest już aktualna cz. 2
Wiedza szkolna, która nie jest już aktualna