Przejdź na stronę główną Interia.pl

Wybierz szkołę

Wybierz dział

Zaproszenie do wspólnej nauki

zaprasza Cię do wspólnej nauki fiszek

Połączenie głosowe
Upewnij się, że masz włączone głośniki i mikrofon
Odrzuć

Żywot człowieka poćciwego (M. Rej)

Żywot człowieka poćciwego (M. Rej)

Rodzaj literacki: epika

Gatunek literacki: zwierciadło

Okoliczności i czas powstania utworu

Żywot człowieka poćciwego to prozatorski traktat, stanowiący część Zwierciadła. Utwór pisany pod koniec życia autora ma charakter niejako filozoficznego testamentu, będącego pożegnaniem się ze światem i podsumowaniem życiowych doświadczeń pisarza. Tekst wydany został wraz ze Zwierciadłem w Krakowie w 1568 roku.

Streszczenie (fragment)

Księga II

Człowiek zachowując równowagę duchową i umiar, nie powinien żyć w smutku, ale też nie prowadzić życia rozpustnego. Czas powinien spędzać w poćciwym towarzystwie, rozmawiać nie tylko na poważne tematy, ale słuchać muzyki, chociaż nie tracić czasu na bezmyślną zabawę. Powinien życie swoje oddać w służbę ojczyźnie, kierować się cnotą. Taki tryb życia może zapewnić mu sławę, zdrowie, radość.

Człowiek poćciwy powinien gospodarować pobożnie, nie zamartwiać się bez potrzeby o rodzinę, cieszyć się i być wesołym.

Każda pora roku niesie ze sobą określone prace i rozrywki. Kiedy przyjdzie wiosna, razem z żoną i czeladzią można iść do sadów i ogrodów, aby rozsadzić drzewka, obciąć niepotrzebne gałązki, okopać krzaczki, nasiać warzyw. Kiedy nadejdzie lato, trzeba pracować wspólnie przy żniwach. Po wykonaniu zajęć można spotkać się z przyjaciółmi na biesiadzie.

Problematyka

Mikołaj Rej w Żywocie człowieka poćciwego reprezentuje wzór szlachcica - ziemianina. Jest on dobrym gospodarzem, razem z rodziną i służba wspólnie pracują, jest dobrym panem dla swojej czeladzi „a wszakoż nie owego, co się z nimi po polu z maczugą goni albo biczem po grzbiecie kołacze”. Zna się na rolnictwie i ogrodnictwie. Prowadzi życie zgodne z prawami i rytmem przyrody. Biesiaduje, śpiewa, tańczy, w poćciwym towarzystwie i zachowując umiar. Umie cieszyć się z tego, co posiada w danej chwili, ważna jest dla niego cnota, czyli rozwaga, roztropność - jest to opowiedzenie się za poglądami stoików. Chce służyć ojczyźnie, dzięki czemu może zyskać sławę, która zapewni mu pamięć u potomnych, wspomina mitologicznych bohaterów, którzy nie szczędzili swoich sił dla ojczyzny: Achillesa, Hektora, Ulissesa.

Utwór Reja ma charakter parenetyczny, przedstawia wzór godny do naśladowania. Rej łączy moralizatorstwo (zachęta do zajmowania właściwej postawy wobec życia) z praktycznymi radami dotyczącymi uprawy roli.

Ciekawostki (0)

Zabłyśnij i pokaż wszystkim, że znasz interesujący szczegół, ciekawy fakt dotyczący tego tematu.