Wybierz dział

Wczesne średniowiecze - upadek Imperium Rzymskiego

Wczesne średniowiecze - upadek Imperium Rzymskiego

W 476 r. zdetronizowano ostatniego cesarza rzymskiego Romulusa Augustulusa. Toprzyczyniło się bezpośrednio do upadku Rzymu. Upadek Rzymu dokonywał się od końca II w. Słabość wynikała przede wszystkim ze słabości władzy cesarskiej - dotyczy to częstych detronizacji i osadzania na tron przez wojsko. Słabła gospodarka towarowo-pieniężna, ponownie środkami płatniczymi stały się produkty rolne. Większość ziem znalazła się w rękach latyfundystów czyli elity politycznej i wielkich posiadaczy ziemskich. Ze względu na zmniejszoną ilość niewolników właściciele latufundiów oddawali w dzierżawę część swoich terenów kolonom, czyli wolnym wieśniakom.

Wśród przyczyn upadku Imperium Rzymskiego często podaje się chrześcijaństwo. Wcześniej to cesarz był źródłem prawa i istotą boską, a religia miała charakter państwowy. Wśród przyczyn politycznych upadku Imperium Rzymskiego należy wymienić ustanowienie Bizancjum równorzędną wobec Rzymu stolicą. Ułatwia to podział państwa na część wschodnią i zachodnią (395 r. cesarz Teodozjusz I Wielki).

W V w. umocnił się rozłam państwa. Część zachodnią zajęły plemiona germańskie, wschodnia ocalała, odpierając najazdy barbarzyńców. W zachodniej części powstały: królestwo Wizygotów, państwo Ostrogotów, Walandów, Jutów, Anglów, Sasów. Cesarz bizantyjski Justynian I Wielki próbował w VI w. przywrócić jedność państwa, jednak jego działania nie były skuteczne.

Po detronizacji Romulusa Augustulusa biskupi Rzymu od połowy VI w. tytułowali się papieżami. Kościół stał się najbardziej stabilną instytucją. Prowadził chrystianizację głównie przy pomocy zakonów (monastyryzm). Twórcą tego ruchu na zachodzie był Benedykt z Nursji.

W czasie wielkiej wędrówki ludów na przełomie IV i V w. zachodnie ziemie cesarstwa zostały zajęte przez wiele plemion barbarzyńskich, które osiedlając się na ziemiach Europy Zachodniej podbiły miejscową ludność, zakładając wiele państw typu patrymonialnego. Największym z nich było państwo Franków, którzy zamieszkiwali ziemie dzisiejszej północnej Francji i Belgii. Pod koniec V w. jeden z królów frankijskich, Chlodwig z dynastii Merowingów, połączył wszystkie plemiona frankijskie. Pokonał w 496 r. Alamanów, zajmując południową Galię. Zbudował największe państwo plemienne na gruzach Cesarstwa Zachodniorzymskiego. Przyjął także chrzest katolicki, czym zjednał sobie miejscową ludność galo-rzymską.

Zapamiętaj!

Państwo Franków miało charakter wielkiej własności - ojcowizny (patrimonium, stąd nazwa państwo patrymonialne). Władca mógł dowolnie dzielić je i obdarzać ziemiami dzieci lub swoich urzędników. Stanowiło formę wielkiej własności. Dwór królewski składał się z dostojników duchownych i świeckich, którzy służyli monarsze. Na ich czele stał zarządzający - majordom. Monarcha zapewniał dostojnikom środki utrzymania, nadając im dobra ziemskie. Z czasem władza królów frankijskich znacznie osłabła, a do znaczenia doszli lokalni urzędnicy. Zaczęli oni powoli uniezależniać się od monarchy, a tereny dożywotnio przez nich zarządzane próbowali przejmować w dziedziczne posiadanie.

Po śmierci króla Chlodwiga państwo Franków ulegało kolejnym podziałom. Przez kłótnie i walki w rodzinie królewskiej do dużego znaczenia doszli majordomowie, a szczególnie majordom Pepin z Heristalu i jego syn majordom Karol Młot, którzy zjednoczyli rozbite dzielnice państwa frankijskiego. Karol Młot, mimo że był jedynie majordomem, sprawował faktyczną władzę w państwie w imieniu marionetkowego króla z dynastii Merowingów. Jego znaczenie jeszcze bardziej wzrosło, kiedy armia frankijska pod jego dowództwem pokonała Arabów w 732 r. pod Poitiers, kładąc w ten sposób kres ekspansji arabskiej w Europie.

Zobacz podobne opracowania

Ciekawostki (0)

Zabłyśnij i pokaż wszystkim, że znasz interesujący szczegół, ciekawy fakt dotyczący tego tematu.