Wybierz dział

Tworzenie się niepodległego państwa polskiego

Tworzenie się niepodległego państwa polskiego

Już od końca października 1918 roku tajne organizacje wojskowe i ludność cywilna rozbrajały, często przy użyciu siły, żołnierzy austro-węgierskich i niemieckich w Galicji i Królestwie. Równocześnie z usuwaniem okupacji wojskowej, likwidowano cywilną administrację obu państw na tych obszarach. Władzę przejmowały lokalne ośrodki administracji niepodległego państwa polskiego.

Przed uchwaleniem Małej Konstytucji w Polsce istniały następujące lokalne ośrodki władzy:

- w Warszawie: Rada Regencyjna powołana przez Niemców w 1917 r. Funkcję wykonawczą miała pełnić Tymczasowa Rada Stanu;

- w Cieszynie: Rada Narodowa dla Księstwa Cieszyńskiego;

- w Przemyślu: Polsko-ukraińska komisja rządząca;

- w Krakowie: Polska Komisja Likwidacyjna;

- w Lublinie: Tymczasowy Rząd Republiki Polskiej, na czele którego stał Ignacy Daszyński, utworzony 7 XI 1918 r.

11 XI 1918 r. - Rada Regencyjna przekazała Józefowi Piłsudskiemu władzę wojskową a 14 XI 1918 r. władzę cywilną. Piłsudski utworzył Rząd Centralny, któremu podporządkowały się lokalne ośrodki władzy w Cieszynie, Przemyślu, Krakowie i Lublinie. Piłsudski został Tymczasowym Naczelnikiem Państwa, Jędrzej Moraczewski - premierem. Rząd ten nie cieszył się jednak uznaniem i poparciem społeczeństwa, nie akceptowały go również Komisariat Naczelnej Rady Ludowej w Poznaniu i Komitet Narodowy Polski w Paryżu. W związku z tym Piłsudski skłonił Moraczewskiego do ustąpienia, a misję utworzenia nowego rządu powierzył Ignacemu Paderewskiemu. W ten sposób powstał rząd kompromisu. Piłsudski nadal sprawował funkcję Tymczasowego Naczelnika Państwa, premierem został Paderewski. Komitet Narodowy Polski - ośrodek władzy na emigracji, miał reprezentować politykę zagraniczną Polski.

W lutym 1919 r. Sejm Ustawodawczy uchwalił Małą Konstytucję (ustawa o tymczasowych zasadach funkcjonowania państwa do czasu uchwalenia konstytucji), zgodnie z którą:

- władzą ustawodawczą w Polsce był Sejm Ustawodawczy;

- władzę wykonawczą sprawował Naczelnik Państwa, który był przedstawicielem i najwyższym wykonawcą uchwał Sejmu w sprawach cywilnych i wojskowych. Powoływał również na podstawie porozumienia się z Sejmem rząd w pełnym składzie (urząd Naczelnika Państwa powierzono Piłsudskiemu);

- Naczelnik Państwa i rząd odpowiedzialni byli za swoją działalność przed Sejmem, a każdy akt państwowy Naczelnika Państwa wymagał podpisu odnośnego ministra.

Pogłębiaj wiedzę w temacie: Tworzenie się niepodległego państwa polskiego

Zobacz podobne opracowania

  • Gimnazjum
  • Historia
  • Polska niepodległa - ustrój i społeczeństwo w latach 1918-1939
  • Gimnazjum
  • Historia
  • Polska niepodległa - ustrój i społeczeństwo w latach 1918-1939
  1. Rządy autorytarne
  2. Centrolew
  3. Konstytucja kwietniowa
  • Gimnazjum
  • Historia
  • Polska niepodległa - ustrój i społeczeństwo w latach 1918-1939
  • Gimnazjum
  • Historia
  • Polska niepodległa - ustrój i społeczeństwo w latach 1918-1939

Ciekawostki (0)

Zabłyśnij i pokaż wszystkim, że znasz interesujący szczegół, ciekawy fakt dotyczący tego tematu.