Przejdź na stronę główną Interia.pl

Wybierz szkołę

Wybierz dział

Zaproszenie do wspólnej nauki

zaprasza Cię do wspólnej nauki fiszek

Połączenie głosowe
Upewnij się, że masz włączone głośniki i mikrofon
Odrzuć

Czasownik - das Verb

Formy czasowe w języku niemieckim

W języku niemieckim istnieją następujące formy czasowe:

Präsens - czas teraźniejszy, może być stosowany do wyrażenia przyszłości, a nawet przeszłości, jeśli np. opowiadamy o czymś, co nam się niedawno przydarzyło;

Präteritum inaczej Imperfekt - czas przeszły prosty - jest to czas literacki stosowany w bajkach, opowiadaniach, listach, życiorysach, rzadziej w języku mówionym (w przypadku czasowników haben, werden, sein i modalnych nawet w języku codziennym, mówionym stosuje się dla przeszłości formy czasu Präteritum, a nie Perfekt);

Perfekt - czas przeszły złożony - czas stosowany w codziennym języku mówionym i w prywatnych listach (np.do przyjaciółki, kolegi itp.);

Plusquamperfekt - czas zaprzeszły - stosowany do wyrażenia czynności, która odbyła się wcześniej niż czynność wyrażona innym czasem przeszłym;

Futur I - czas przyszły używany głównie w pismach zawierających prognozy i zamierzenia na przyszłość. W codziennym języku mówionym stosuje się dla wyrażenia przyszłości czas teraźniejszy Präsens.

Rozszerzenie

Futur II - czas stosowany głównie do wyrażenia przypuszczenia co do czynności z przeszłości.

Tworzenie poszczególnych form czasowych

⇒ Präteritum

czasowniki słabe:

temat czasownika + końcówki:

ich - te wir - ten
du - test ihr - tet
er, sie, es - te sie - ten

przykład:

ich machte, er kaufte, ihr hÖrtet

(Uwaga! W czasownikach, których temat kończy się na: t, d, ffn, chn, tm, np. arbeiten, Öffnen, atmen, w 2 i 3 os. l. poj. oraz w 2 os. l. mn. dodajemy między temat a t dodatkowo e np. er arbeitete, sie atmete, ihr Öffnetet).

czasowniki mocne:

temat często ze zmianą samogłoski tematycznej + końcówki

ich - brak końcówki wir - en
du - st ihr - t
er, sie, es - brak końcówki sie - en

np.

gehen (iść)

ich ging wir gingen
du gingst ihr gingt
er, sie, es ging sie gingen

kommen (przychodzić)

ich kam wir kamen
du kamst ihr kamt
er, sie, es kam sie kamen

czasowniki mieszane:

czasowniki te mają zmianę samogłoski tematycznej tak jak czasowniki mocne, i końcówki we wszystkich osobach tak jak czasowniki słabe.

np.

bringen (przynosić)

ich brachte wir brachten
du brachtest ihr brachtet
er, sie, es brachte sie brachten

nennen (nazywać)

ich nannte wir nannten
du nanntest ihr nanntet
er, sie, es nannte sie nannten

UWAGA

3. osobę liczby pojedynczej czasowników mocnych i mieszanych w czasie Präteritum można znaleźć w tabeli form podstawowych czasowników, znajdującej się w każdym słowniku i większości książek do gramatyki.

⇒ Perfekt

Czas przeszły Perfekt jest czasem złożonym z czasownika posiłkowego haben lub sein (dla czasowników oznaczających zmianę położenia lub stanu, oraz czasowników werden, sein i bleiben, np. er ist gegangen - poszedł, er ist gestorben - umarł, er ist geblieben - został) oraz imiesłowu czasu przeszłego Partizip II.

er hat gekauft - kupił

du hast gegessen - jadłeś

ich bin gefahren - pojechałem

W zdaniu czasowniki posiłkowe pełnią rolę odmiennej części orzeczenia i stoją na miejscu drugim w zdaniu oznajmującym lub pierwszym w zdaniu pytającym, tworzonym przez inwersję. Partizip II stoi natomiast na końcu zdania.

UWAGA

czasowniki: gehen, lernen, lehren, bleiben

- jeżeli któryś z tych czasowników jest jedynym czasownikiem w zdaniu, tworzy Perfekt według powyższej reguły, np. Ich habe gelernt. Er ist gegangen.

- jeżeli obok któregoś z tych czasowników stoi inny (np. Ich lerne tanzen. Uczę się tańczyć), odmienną częścią orzeczenia pozostaje sein (dla gehen i bleiben) lub haben (dla lehren i lernen), na końcu zdania stoją zaś kolejno: bezokolicznik drugiego czasownika (tutaj tanzen), a po nim Partizip II jednego z czasowników: gehen, lernen, lehren, bleiben.

np.

Ich habe tanzen gelernt. Uczyłem się tańczyć.

Ich bin schwimmen gegangen. Poszedłem pływać.

Czasowniki: helfen, sehen, hÖren, lassen tworzą czas Perfekt tak, jak czasowniki modalne.

Patrz: Czasowniki modalne w trybie oznajmującym w czasie Perfekt.

⇒ Tworzenie formy Partizip II

Czasowniki słabe

ge + temat czasownika + t lub et dla czasowników, których temat kończy się na d-, t-, ffn-, tm-, chn-

antworten    ge-antwort-et

arbeiten    ge-arbeit-et

Öffnen    ge-Öffn-et

zeichnen    ge-zeichn-et

Czasowniki mocne

ge + temat często ze zmianą samogłoski + en

gehen    ge-gang-en

trinken    ge-trunk-en

fahren    ge-fahr-en

Czasowniki mieszane

ge + temat ze zmianą + t

bringen    ge-brach-t

wissen    ge-wuss-t

UWAGA

Przedrostka ge- nie otrzymują formy Partizip II od czasowników

- zakończonych na -ieren, np. interessieren - interessiert, korriegieren - korrigiert

- zaczynających się od przedrostków: be- bekommen - bekommt

ge- gefallen - gefallen

er- erzählen - erzählt

emp- empfangen - empfangen

ent- entkommen - entkommen

ver- verstehen - verstanden

zer- zerstÖren - zerstÖrt

miss- misslingen - misslungen

- z innymi przedrostkami, złożonych nierozdzielnie

wiederholen (powtarzać) - wiederholt

Übersetzen (tłumaczyć) - Übersetzt

Czasowniki złożone rozdzielnie otrzymują przedrostek ge- między przedrostek a czasownik, np. ein-ge-kauft, aufgestanden, vorgestellt.

PAMIETAJ!

W zdaniu częścią odmienną orzeczenia jest czasownik posiłkowy. Forma Partizip II stoi na końcu zdania.

Mein Bruder hat ein neues Auto gekauft.

Bist du heute zu Hause geblieben?

UWAGA

Formę Partizip II czasowników mocnych i mieszanych można znaleźć w tabeli form podstawowych czasowników, znajdującej się w każdym słowniku i większości książek do gramatyki.

⇒ Plusquamperfekt

Jest to czas przeszły używany dla zaznaczenia, że jakaś czynność została wykonana wcześniej niż inna wyrażona innym czasem przeszłym, najczęściej czasem Präteritum. Czas ten składa się z czasowników posiłkowych haben lub sein stojących w czasie Präteritum, a więc w formie hatte i war, oraz formy Partizip II czasownika.

Er hatte das frÜher gemacht.

Vorher war ich bei Anna gewesen.

⇒ Futur I

Jest to czas złożony z czasownika posiłkowego werden i bezokolicznika czasownika.

Wir werden bald nach Deutschland fahren.

Wirst du mir helfen?

Rozszerzenie

⇒ Futur II

werden + Infinitiv Perfekt (tzn. Partizip II + haben/sein)

np.:

Er wird wohl in Deutschland gearbeitet haben.

Prawdopodobnie pracował w Niemczech.

Sie werden wohl nach Amerika geflogen sein.

Prawdopodobnie polecieli do Ameryki.

Pogłębiaj wiedzę w temacie: Czasownik - das Verb

Ciekawostki (0)

Zabłyśnij i pokaż wszystkim, że znasz interesujący szczegół, ciekawy fakt dotyczący tego tematu.