Przejdź na stronę główną Interia.pl

Wybierz szkołę

Wybierz dział

Zaproszenie do wspólnej nauki

zaprasza Cię do wspólnej nauki fiszek

Połączenie głosowe
Upewnij się, że masz włączone głośniki i mikrofon
Odrzuć

Ikar (J. Iwaszkiewicz)

Problematyka

Dlaczego „Michaś” zginął

Chłopiec wszedł pod koła samochodu gestapo. Nie zauważył Niemców, bo czytał książkę. Zapłacił za swoją nieostrożność, beztroskę. Jednocześnie te cechy to prawa młodości - „Michaś” marzył o normalnym życiu (a trwała wojna), chciał po prostu wrócić do domu, nie przerywając lektury. Jego zachowanie było naturalne - nienormalny był czas okupacji, wojny.

Nie można oskarżyć o śmierć „Michasia” konkretnych osób. Oczywiście zginął w niemieckim więzieniu, ale naprawdę winne śmierci chłopca są odwieczne ludzkie wady: zaborczość, szowinizm, skłonność do nacjonalizmu (uwielbienia dla swojego narodu), chęć dominacji, bo tymi wadami kierowali się i kierują ludzie decydujący o wojnach.

O losie „Michasia” - Ikara zadecydował także w dużym stopniu przypadek, ślepy los i to jest najsmutniejsze, bo autor opowiadania i nam daje do zrozumienia, że czasem los podejmuje za nas i wbrew nam ważne decyzje.

Podobieństwo treści opowiadania i mitu o Dedalu i Ikarze

Dedal - ateński architekt i wynalazca - wiele lat spędził na Krecie, którą rządził król Minos. Wybudował tam liczne budynki, m.in. labirynt - dom-więzienie dla potwornego pół człowieka, pół byka - Minotaura. Stał się też powiernikiem licznych sekretów władcy. Dlatego ten odmówił zgody na wyjazd Dedala i jego syna Ikara. Jedyną drogą ucieczki było niebo. Dedal skonstruował więc dwie pary skrzydeł z ptasich piór połączonych woskiem. Obaj z synem wzbili się na nich w niebo.

Początkowo lot przebiegał bez zakłóceń. Niestety, Ikar zachwycony pędem powietrza, oczarowany niezwykłością sytuacji zapragnął wzlecieć wyżej, ku słońcu. Uczynił tak mimo przestróg ojca. Promienie słoneczne roztopiły bowiem wosk i skrzydła rozpadły się. Młodzieniec runął do morza, od jego imienia nazwano je Morzem Ikaryjskim (morze wokół wyspy Samos), a wyspę, na której Dedal pochował szczątki syna - Ikarią.

Zarówno bohater mitu, jak i bohater opowiadania stracili życie, realizując swoje marzenia. Chłopiec, opisany przez Iwaszkiewicza, tak zatopił się w powieściowym świecie, że nie zauważył w porę niebezpieczeństwa. Chciał za wszelką cenę zapomnieć o tragedii wojny, oderwać się od świata, w którym dominuje zło, zniewolenie, ograniczenia, niepewność, czy przeżyje się każdy następny dzień. Takie były jego marzenia.

Ikar mityczny także pragnął wolności (wraz z ojcem odbywali lot, uciekając z Krety, na której pozostawali pod przymusem). Ponadto chciał przeżyć wyjątkową przygodę - lot. Był świadom, że nikt wcześniej nie próbował wzbić się w powietrze. Zginął, spadając w morze.

Ze względu na te podobieństwa Iwaszkiewicz zatytułował swoje opowiadanie Ikar.

Podobieństwa treści opowiadania i obrazu Bruegla

Malarz skoncentrował się na ostatnim etapie przygody mitycznego bohatera. Pokazał jego upadek. Obraz ma jasną wymowę: nikt nie widzi tonącego idealisty. Wszyscy są zajęci własnymi sprawami. Nawet malarz umieścił bohatera z boku, namalował parę nóg wystających jeszcze z fal. Obserwatorowi także trudno odnaleźć ślad Ikara.

Iwaszkiewicz zrobił podobnie: opisał obojętność ludzi na tragedię „Michasia” - nikt tego nie dostrzegł, nikt się tym nie zainteresował. Tylko artyści - malarz i pisarz dostrzegli śmierć bohaterów. Na tym polegają podobieństwa między obrazem i opowiadaniem.

Ciekawostki (0)

Zabłyśnij i pokaż wszystkim, że znasz interesujący szczegół, ciekawy fakt dotyczący tego tematu.